Học AI bằng công cụ đang là cách tiếp cận phổ biến nhất hiện nay. Chỉ cần vài buổi làm quen với ChatGPT, Midjourney hay các nền tảng no-code, nhiều người tin rằng mình đã “bắt đầu học AI”. Nhưng chính cách học này lại là nguyên nhân khiến rất nhiều người bỏ cuộc chỉ sau một thời gian ngắn.
Khi chỉ tập trung vào việc sử dụng công cụ mà không hiểu bản chất, người học không hình thành được tư duy nền tảng: AI đang giải quyết vấn đề gì, giới hạn ở đâu, và khi nào thì công cụ không còn đủ dùng. Hệ quả là càng học càng rối, càng phụ thuộc, và rất nhanh mất phương hướng.
Chào mừng bạn đến với Ngày 3 của chuỗi “30 ngày – Học thử AI đúng cách”.
Sau khi xác định được mục tiêu và kỳ vọng học AI ở những ngày đầu, hôm nay chúng ta sẽ cùng mổ xẻ một sai lầm cực kỳ phổ biến: bắt đầu học AI bằng công cụ thay vì bằng tư duy – và vì sao đó lại là con đường ngắn nhất dẫn tới việc bỏ cuộc giữa chừng.
Khi nhắc đến việc học AI, rất nhiều người bắt đầu bằng câu hỏi:
- “Nên dùng công cụ AI nào?”
- “Prompt nào hiệu quả nhất?”
- “Tool nào đang hot hiện nay?”
Cách tiếp cận này tưởng như hợp lý, nhưng trên thực tế, đây lại là nguyên nhân khiến rất nhiều người học AI nhanh chán, nhanh bỏ và không áp dụng được vào công việc.
Vấn đề không nằm ở công cụ.
Vấn đề nằm ở thứ tự học sai ngay từ đầu.
1. Học AI bằng công cụ nghĩa là gì?
Học AI bằng công cụ thường có các đặc điểm:
- Bắt đầu từ ChatGPT, Gemini, Copilot…
- Học prompt mẫu
- Làm theo hướng dẫn có sẵn
- Thấy kết quả nhanh trong thời gian đầu
Cảm giác ban đầu:
- “AI thật sự rất hay”
- “Công việc nhanh hơn”
- “Mình đang theo kịp xu hướng”
Nhưng cảm giác này không kéo dài lâu.
2. Vì sao cách học này nhanh dẫn tới bế tắc?
2.1. Không hiểu bản chất nên không biết hỏi gì
Khi không hiểu:
- AI hoạt động thế nào
- AI mạnh ở đâu, yếu ở đâu
Người học sẽ:
- Hỏi câu hỏi rất chung
- Nhận kết quả rất chung
- Không biết vì sao kết quả đó đúng hay sai
Dần dần, AI trở thành:
- Một “hộp đen”
- Không kiểm soát được
- Không tin tưởng được trong công việc quan trọng
2.2. Phụ thuộc vào công cụ thay vì làm chủ nó
Khi học theo công cụ:
- Tool thay đổi → người học hoang mang
- Prompt không còn hiệu quả → không biết sửa thế nào
- Gặp bài toán mới → không biết áp dụng ra sao
AI lúc này không còn là công cụ hỗ trợ, mà trở thành:
- Thứ mà người học phải phụ thuộc
- Và khi không dùng được, mọi thứ dừng lại
2.3. Không chuyển hóa được thành giá trị nghề nghiệp
Một câu hỏi quan trọng là:
Học AI xong, giá trị của bạn trong công việc tăng ở đâu?
Nếu:
- Chỉ biết dùng tool
- Không hiểu tư duy phía sau
- Không gắn được AI với công việc cụ thể
Thì kỹ năng đó:
- Rất khó chứng minh
- Rất dễ bị thay thế
- Và rất nhanh lỗi thời
3. Vậy học AI đúng nên bắt đầu từ đâu?
Thứ tự đúng nên là:
- Hiểu AI làm được gì và không làm được gì
- Hiểu cách đặt vấn đề
- Hiểu cách đánh giá kết quả
- Sau đó mới chọn công cụ phù hợp
Khi có nền tảng tư duy:
- Công cụ chỉ là phương tiện
- Thay đổi tool không còn là vấn đề lớn
- Người học luôn giữ được quyền chủ động
4. Học AI là học tư duy, không phải học mẹo
AI không phải bộ mẹo để dùng tạm thời.
AI là:
- Một lớp công nghệ
- Thay đổi cách con người làm việc
- Và đòi hỏi một cách tư duy mới
Người học AI bền vững là người:
- Không chạy theo trào lưu
- Không học vẹt prompt
- Mà học cách suy nghĩ cùng AI
5. Kết luận
Học AI bằng công cụ cho bạn cảm giác tiến bộ nhanh.
Học AI bằng tư duy cho bạn năng lực sử dụng lâu dài.
Nếu bạn từng:
- Học AI một thời gian rồi bỏ
- Dùng AI nhưng không tự tin áp dụng
- Thấy mình chỉ “biết sơ sơ”
Rất có thể vấn đề nằm ở cách bạn bắt đầu.
Định hướng tiếp theo
Ở bài tiếp theo, chúng ta sẽ so sánh hai kiểu người dùng AI:
- Người chỉ biết hỏi
- Và người thực sự điều khiển được AI
Link đăng kí tham gia sự kiện Học thử AI ngay hôm nay: https://forms.gle/moxuBYMZfS6kkBmP9
👉 Author: Duc Tien
🎓 MCNA Technology School – Tiên phong đào tạo ứng dụng AI, Big Data, Business Intelligence, Power BI, Python, SQL, Excel, VBA, RPA cho cá nhân và doanh nghiệp tại Việt Nam.
💼 Đối tác đào tạo của hơn 300+ doanh nghiệp lớn như: Viettel Global, Masan Group, Techcombank, VPBank, Daikin, VTV, VinUni, ĐH Ngoại Thương…
🌐 Tìm hiểu thêm:
Website: https://mcna.vn
Fanpage: facebook.com/mcnatechnologyschool
Group cộng đồng: facebook.com/groups/DataAnalyticsVietnam
YouTube: youtube.com/@mcna.technology.school
Linkedin: https://www.linkedin.com/company/mcna-vn
📞 Hotline:
Tư vấn khóa học & doanh nghiệp: 0939.866.825 (Mr. Minh Khang)
🏢 Cơ sở 01: 30 Trung Liệt, Đống Đa, Hà Nội
🏢 Cơ sở 02: Liền kề 44B, TT2, Khu đô thị Văn Quán, Hà Đông, Hà Nội
🏬 Cơ sở 03: The BIB Space, 50B Phan Tây Hồ, Phường Cầu Kiệu, HCMC
📌 Theo dõi MCNA để không bỏ lỡ các tài liệu, sự kiện & khóa học chuyên sâu về Data & AI.
Bài viết liên quan về Học thử AI
Để hiểu rõ hơn về nền tảng và vai trò của AI trong đời sống và công việc, bạn có thể tham khảo: AI là gì và vì sao ngày càng quan trọng?
Nếu bạn đang băn khoăn vì sao đã dùng AI nhưng hiệu quả chưa rõ rệt, bài viết này sẽ giúp bạn nhận diện những sai lầm phổ biến khi sử dụng AI và cách tiếp cận đúng ngay từ đầu.
